Welcome to Splendid

 edit
extracted from Wikipedia, the Free Encyclopedia (using Wikipedia Reflection Script)


 


Warning: curl_setopt() function.curl-setopt: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /home/crea/domains/meblomani.info/public_html/malgosia/m/index.php on line 219
Stopnie harcerskie – Wikipedia, wolna encyklopedia

Stopnie harcerskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj

Stopnie harcerskie - stopnie zdobywane w harcerstwie poprzez wykazanie się określonym zasobem wiedzy i umiejętności.

Stopnie są elementem metody harcerskiej, dzięki któremu harcerze zostają zmotywowani do samorozwoju. W poszczególnych organizacjach harcerskich są różne systemy stopni.

Spis treści

edytuj Stopnie w ZHP

W ZHP funkcjonuje 6 stopni harcerskich wprowadzonych Uchwałą nr 40/XXXII Rady Naczelnej ZHP z dnia 15 czerwca 2003 r.

Naramiennik Młodzik - naramiennik Wywiadowca - naramiennik Odkrywca - naramiennik Ćwik - naramiennik Harcerz Orli - naramiennik Harcerz Rzeczypospolitej - naramiennik
Patka Młodzik - patka Wywiadowca - patka Odkrywca - patka Ćwik - patka Harcerz Orli - patka Harcerz Rzeczypospolitej - patka
Krzyż Krzyż Harcerski z wieńcem głogowym Krzyż Harcerski odkrywca Krzyż Harcerski odkrywca Krzyż Harcerski ćwik Krzyż Harcerski Harcerz Orli Krzyż Harcerski Harcerz Rzeczypospolitej
Chłopcy młodzik
(mł.)
wywiadowca
(wyw.)
odkrywca
(odkr.)
ćwik
(ćw.)
Harcerz Orli
(HO)
Harcerz
Rzeczypospolitej

(HR)
Dziewczęta ochotniczka
(och.)
tropicielka
(trop.)
pionierka
(pion.)
samarytanka
(sam.)
Harcerka Orla
(HO)
Harcerka
Rzeczypospolitej

(HR)
Grupa metodyczna Harcerze Harcerze starsi Wędrownicy
Wiek 10-13 lat 13-16 lat 16-25 lat

Oprócz stopni istnieją jeszcze także: próba harcerza i próba wędrownicza. Próbę harcerze należy przejść przed rozpoczęciem zdobywania (swojego) pierwszego stopnia, kończy się ona złożeniem przyrzeczenia harcerskiego i wręczeniem krzyża. Próbę wędrowniczą należy odbyć przed zdobyciem stopnia harcerza orlego, po niej otrzymuje się naramiennik wędrowniczy. Po przyjęciu do ZHP harcerz nie posiada żadnego stopnia i odbywa próbę harcerza, która jeśli jest w odpowiednim wieku jest łączona z próbą wędrowniczą. Po złożeniu przyrzeczenie zaczyna zdobywać stopień odpowiedni do swojego wieku (poziomu rozwoju). Harcerz bez stopnia w wielu środowiskach jest nazywany biszkoptem, co jednak nie jest nazwą oficjalną.

Stopnie oznacza się belkami, krokiewkami i gwiazdkami na naramiennikach w mundurach normalnych oraz na specjalnych patkach w mundurach wodniackich. W przypadku wędrowników posiadających naramiennik wędrowniczy stopnie oznaczane są tylko na jednym (prawym) naramienniku. Harcerz bez stopnia nie nosi żadnego oznaczenia stopnia.

Dodatkowo stopnie od odkrywcy/pionierki wzwyż można oznaczać w sposób tradycyjny nabiciami na krzyżu harcerskim.

edytuj Stopnie w ZHR

W ZHR funkcjonuje 5 stopni harcerskich (system 5 stopni harcerskich używany jest też przez: HROŚ, NDH "Bądź Gotów", NKIH "Leśna Szkółka" oraz Szczep "Czerwone Maki". Nowy regulamin stopni w organizacji harcerzy wprowadzono rozkazem Naczelnika Harcerzy Ls 03/2006 z dnia 26 marca 2006 roku.

Krzyż harcerski: Krzyż Harcerski z wieńcem głogowym Krzyż Harcerski odkrywca Krzyż Harcerski ćwik Krzyż Harcerski Harcerz Orli Krzyż Harcerski Harcerz Rzeczypospolitej
  Srebrna lilijka Złota lilijka Złota lilijka Złota lilijka
  Złoty okrąg Złoty okrąg
  Złoty wieniec
Chłopcy młodzik
(mł.)
wywiadowca
(wyw.)
ćwik
(ćw.)
Harcerz Orli
(HO)
Harcerz Rzeczypospolitej
(HR)
Dziewczęta ochotniczka
(och.)
tropicielka
(trop.)
samarytanka
(sam.)
wędrowniczka
(wędr.)
Harcerka Rzeczypospolitej
(HR)

edytuj Różnice w Stowarzyszeniu Harcerskim w stosunku do ZHR

Dodatkowo w celu oznaczenia stopnia stosuje się naramienniki[1]

Młodzik Młodzik
Wywiadowca Wywiadowca
Ćwik Ćwik

Różnicą jest również stosowanie nazwy pionierka zamiast samarytanka.

edytuj Stopnie w SHK Zawisza - FSE

SHK Zawisza - FSE używa jeszcze innego systemu stopni:

edytuj Stopnie w Organizacji Harcerskiej "Rodło"

Information icon.svg Zobacz więcej w artykule Organizacja Harcerska "Rodło", w sekcji Stopnie harcerskie.

edytuj Stopnie harcerskie w przeszłości, nazwy i oznaczenia

Większość nazw stopni harcerskich stosowanych jest niemal od początków harcerstwa. Nazwy młodzik użył jako jednej z propozycji na nazwę pierwszego stopnia Andrzej Małkowski. Określeń pierwszych 3 stopni: młodzik, wywiadowca, ćwik użyli już w 1912 w swoim podręczniku skautowym Harce młodzieży polskiej Mieczysław Schreiber i Eugeniusz Piasecki.

Poziom Małkowski (Scouting... 1911) Piasecki, Schreiber (Harce... 1912)
przyjęcie do patrolu ochotnik fryc, młodzik, ochotnik
skaut II klasy zwiadowca, wywiadowca harcerz, wywiadowca
skaut I klasy harcerz ćwik, harcerz(sic!)

Nieco później pojawiło się określenie skaut Orła Białego (dzisiejszy harcerz orli). Wyższe stopnie (po skaucie I klasy) polegały głównie na zdobyciu odpowiedniej ilości sprawności.

edytuj System 5 stopni i oznaczenia na krzyżu harcerskim

W okresie międzywojennym używano systemu 5 stopni: młodzik, wywiadowca, ćwik, harcerz orli i harcerz Rzeczypospolitej, podobnie jak nadal w ZHR i kilku innych mniejszych organizacjach. Harcerki zdobywały stopnie: ochotniczki (przed I wojną światową nazywanej też młódką), pionierki, samarytanki, przewodniczki (od 1936 wędrowniczki) i harcerki Rzeczypospolitej. W latach 40. po ochotniczce dodano tropicielkę, a zrezygnowano z harcerki Rzeczypospolitej.

Z systemem tym jest związany tradycyjny sposób oznaczania stopni na krzyżu harcerskim - zdobycie pierwszego stopnia potwierdzane jest dopuszczeniem do złożenia przyrzeczenia harcerskiego i wręczeniem krzyża. Kolejne stopnie oznacza się przez nabijanie na krzyżu srebrnych i złotych elementów: lilijki, kręgu i wieńca. O oznaczaniu stopni na krzyżu pisał już Kazimierz Lutosławski w projektach polskiej odznaki skautowej: Pole, prążkowane tylko w środku, oznaczać by mogło ochotnika, gwiazdka srebrna - skauta II klasy, złota by ją zastąpić mogła po zdaniu egzaminu na skauta I klasy.

System ten stosowany był także w Szarych Szeregach, a po II wojnie światowej do 1949 oraz w krótkim okresie 1957-1962 (po reaktywowaniu ZHP; w niektórych środowiskach nieformalnie - dużo dłużej). Używano go też w latach 80. w drużynach i szczepach skupionych w KIHAM. System 5 stopni obowiązywał ponownie w całym ZHP w latach 1993-2003.

Dla starszych harcerzy nowo wstępujących do drużyny wprowadzano okresowo stopnie wyrównawcze: starszego ochotnika i włóczęgi, dla starszych harcerek - starszej ochotniczki. Stopnie wyrównawcze stosowane były w ZHP w okresie międzywojennym, w Szarych Szeregach i w ZHR w latach 90.

edytuj System 6 stopni i oznaczenia na naramiennikach

W 1949 w ZHP ujednolicono męskie i żeńskie nazwy stopni: ochotnik - ochotniczka, pionier - pionierka, przodownik - przodowniczka, organizator - organizatorka. Do pomysłu tego powrócono także w 1962[2] - dodano wtedy do wymienionych stopnie tropiciel - tropicielka, odkrywca, wędrownik - wędrowniczka i (od 1968) sprawny (później, od 1978 - organizator). Od tego czasu, tj. w okresie 1962-1993 w ZHP obowiązywał system 6 stopni (okresowo 7 stopni). Oprócz nazw ujednoliconych (podobnie brzmiących męskich i żeńskich), ale odbiegających od tradycyjnych z początków harcerstwa (młodzik, wywiadowca, ćwik), charakterystyczne dla tego systemu są oznaczenia na naramiennikach (stosowane zamiast oznaczeń na krzyżu lub równocześnie z nimi) oraz powiązanie stopni z grupami wiekowymi.

Od 1957 do 1993 dzielono stopnie na harcerskie (pierwsze trzy lub cztery) i starszoharcerskie (pozostałe - zdobywane w drużynach starszoharcerskich-specjalnościowych). W 2003 zrezygnowano w ZHP z tradycyjnego systemu 5 stopni, wprowadzając system 6 stopni, z obowiązkowymi oznaczeniami na naramiennikach oraz ścisłym powiązaniem stopni z grupami wiekowymi (harcerzy, harcerzy starszych i wędrowników). Zachowano przy tym tradycyjne nazwy stopni.

edytuj Ciekawostki

  • Andrzej Małkowski wśród propozycji nazwy pierwszego stopnia harcerskiego przedstawiał dosłowne tłumaczenie z angielskiego tenderfoot - delikatna nóżka, a także żółtodziób, fryc i ostatecznie przyjęte młodzik.
  • Harcerza bez stopnia nazywano kiedyś ciurą, a w drużynach związanych z KIHAM - biszkoptem (nazwę tę stosują nadal niektóre drużyny).

Przypisy

  1. Regulamin Mundurowy - Regulamin odznak, oznak zuchowych, harcerskich i instruktorskich Stowarzyszenia Harcerskiego
  2. Biuletyn Historyczny Chorągwi Stołecznej ZHP im. Bohaterów Warszawy. Nr 1 (47), Warszawa 2003. ISSN 1462-9104

edytuj Zobacz też

edytuj Linki zewnętrzne